नामांतरापलीकडचा सन्मान!'छत्रपती शिवाजी महाराज कोयना जलसागर' : इतिहासाला अभिवादन, विकासाचीही तितकीच अपेक्षा

नामांतरापलीकडचा सन्मान!

'छत्रपती शिवाजी महाराज कोयना जलसागर' : इतिहासाला अभिवादन, विकासाचीही तितकीच अपेक्षा

महाराष्ट्राच्या अस्मितेचे, स्वाभिमानाचे आणि प्रेरणेचे अखंड स्रोत असलेल्या छत्रपती शिवाजी महाराजांचे नाव राज्यातील अनेक ऐतिहासिक वास्तू, संस्था आणि प्रकल्पांशी जोडले गेले आहे. आता कोयना धरणाच्या जलाशयाचे अधिकृत नामकरण 'छत्रपती शिवाजी महाराज कोयना जलसागर' असे करण्याचा महाराष्ट्र शासनाचा निर्णय हा त्याच परंपरेतील एक महत्त्वपूर्ण आणि स्वागतार्ह टप्पा आहे. हा निर्णय केवळ एका जलाशयाचे नाव बदलण्यापुरता मर्यादित नसून, महाराष्ट्राच्या इतिहासाला, संस्कृतीला आणि स्वाभिमानाला दिलेला मानाचा मुजरा आहे.

कोयना धरण हे महाराष्ट्राच्या विकासाचा कणा मानले जाते. जलविद्युत निर्मिती, सिंचन, पिण्याच्या पाण्याचा पुरवठा आणि औद्योगिक प्रगती यामध्ये या प्रकल्पाचे योगदान अमूल्य आहे. सह्याद्रीच्या कुशीत उभा असलेला हा प्रकल्प आजही राज्याच्या आर्थिक आणि सामाजिक विकासाला बळकटी देत आहे. अशा महत्त्वाच्या जलाशयाला छत्रपती शिवाजी महाराजांचे नाव जोडले जाणे ही प्रत्येक मराठी मनासाठी अभिमानाची बाब आहे.

आजवर हा जलाशय 'शिवाजी सागर' म्हणून ओळखला जात होता. मात्र, छत्रपती शिवाजी महाराजांचे नाव पूर्ण गौरवाने उच्चारणे ही महाराष्ट्राची परंपरा आणि संस्कृती आहे. शासनाने या भावनेचा आदर करून अधिकृत नामकरणाचा निर्णय घेतला, हे निश्चितच कौतुकास्पद आहे. इतिहासातील महान व्यक्तिमत्त्वांचा सन्मान केवळ स्मारकांपुरता न राहता सार्वजनिक जीवनातही प्रतिबिंबित होणे आवश्यक असते.

मात्र, इतिहासाचा गौरव करताना वर्तमानाची जबाबदारी विसरून चालणार नाही. ज्या जलाशयाला छत्रपती शिवाजी महाराजांचे नाव दिले आहे, त्या परिसराचा सर्वांगीण विकासही त्याच उंचीचा असला पाहिजे. कोयना परिसरातील पर्यटन, पर्यावरण संवर्धन, जलस्रोतांचे संरक्षण, विस्थापितांचे प्रश्न, रस्ते, आरोग्य, शिक्षण आणि स्थानिक नागरिकांच्या मूलभूत गरजा याकडेही शासनाने तेवढ्याच संवेदनशीलतेने लक्ष दिले पाहिजे. नावाला साजेशी कृती हीच खऱ्या अर्थाने महाराजांना वाहिलेली आदरांजली ठरेल.

छत्रपती शिवाजी महाराजांचे कार्य हे लोककल्याण, सुशासन, न्याय आणि दूरदृष्टी यांचे प्रतीक आहे. त्यांच्या नावाचा सन्मान करताना त्यांच्या विचारांचेही पालन झाले पाहिजे. शासनाचे निर्णय जनतेच्या हिताचे, पर्यावरणपूरक आणि विकासाभिमुख असतील, तेव्हाच अशा नामकरणाला खऱ्या अर्थाने ऐतिहासिक महत्त्व प्राप्त होईल.

'छत्रपती शिवाजी महाराज कोयना जलसागर' हे नाव आता इतिहासात नोंदले गेले आहे. पुढील काळात हे नाव केवळ सरकारी कागदपत्रांमध्ये मर्यादित न राहता, विकास, लोककल्याण, पर्यावरण संरक्षण आणि महाराष्ट्राच्या स्वाभिमानाचे जिवंत प्रतीक ठरावे, हीच जनतेची अपेक्षा आहे. इतिहासाचा सन्मान शब्दांनी नव्हे, तर कृतीने सिद्ध होतो. त्या दिशेने टाकलेले प्रत्येक पाऊल हेच छत्रपती शिवाजी महाराजांना वाहिलेले खरे अभिवादन ठरेल.

✍️संपादक :

जितेंद्र कारंडे ,

माझं गाव माझी बातमी