श्रीक्षेत्र महाबळेश्वर : पर्यटनाचे प्रवेशद्वार की व्यवस्थेचे अपयश? पर्यटक त्रस्त, प्रशासन मात्र सुस्त

श्रीक्षेत्र महाबळेश्वर : पर्यटनाचे प्रवेशद्वार की व्यवस्थेचे अपयश? पर्यटक त्रस्त, प्रशासन मात्र सुस्त

महाबळेश्वर प्रतिनिधी :

महाराष्ट्रातील प्रसिद्ध थंड हवेचे ठिकाण आणि धार्मिकदृष्ट्या अत्यंत महत्त्वाचे असलेले श्रीक्षेत्र महाबळेश्वर हे आज गंभीर व्यवस्थापनाच्या समस्यांशी झुंज देताना दिसत आहे. महाबळेश्वरमध्ये येणाऱ्या सुमारे ९० टक्के पर्यटकांची पावले या ऐतिहासिक आणि पवित्र स्थळाकडे वळतात. भगवान महाबळेश्वर मंदिर, पंचगंगा मंदिर आणि परिसरातील निसर्गसौंदर्य अनुभवण्यासाठी दररोज हजारो पर्यटक येथे भेट देतात. मात्र एवढ्या मोठ्या प्रमाणात पर्यटकांची गर्दी होत असतानाही येथे मूलभूत सुविधा आणि नियोजनाचा अभाव प्रकर्षाने जाणवत आहे.

सध्या श्रीक्षेत्र महाबळेश्वर परिसरात सर्वात मोठी समस्या म्हणजे वाहतूक कोंडी आणि पार्किंग व्यवस्थेचा अभाव. सुट्टीचे दिवस, शनिवार-रविवार आणि पर्यटन हंगामात परिस्थिती अधिकच बिकट बनते. रस्त्यांच्या दुतर्फा वाहनांची लांबच लांब रांग लागत असून वाहनतळाची क्षमता अत्यल्प पडत आहे. त्यामुळे पर्यटकांना तासन्तास वाहतूक कोंडीत अडकून राहावे लागत आहे. या कोंडीचा त्रास केवळ पर्यटकांनाच नव्हे तर स्थानिक नागरिक, व्यापारी आणि वाहनचालकांनाही सहन करावा लागत आहे.

परिसरातील स्वच्छतेचा प्रश्नही दिवसेंदिवस गंभीर होत आहे. सार्वजनिक शौचालयांची कमतरता, पिण्याच्या स्वच्छ पाण्याची अपुरी व्यवस्था, कचर्‍याचे ढीग आणि अपुरी साफसफाई यामुळे पर्यटकांमध्ये नाराजी व्यक्त होत आहे. अनेक ठिकाणी पर्यटक मार्गदर्शन केंद्र नसल्याने बाहेरून येणाऱ्या पर्यटकांना योग्य माहिती मिळत नाही. वाहतूक नियंत्रणासाठीही सक्षम यंत्रणा दिसून येत नसल्याने गोंधळाचे वातावरण निर्माण होत आहे.

पर्यटन क्षेत्रातील जाणकारांच्या मते, आज इतर अनेक पर्यटन स्थळे पर्यटकांना आकर्षित करण्यासाठी आधुनिक सुविधा, मोठे पार्किंग प्रकल्प, स्वच्छता मोहिमा आणि डिजिटल माहिती केंद्रांवर कोट्यवधी रुपयांची गुंतवणूक करत आहेत. मात्र नैसर्गिक, धार्मिक आणि ऐतिहासिक वारसा लाभलेल्या श्रीक्षेत्र महाबळेश्वरकडे सातत्याने दुर्लक्ष होत असल्याची भावना नागरिक आणि पर्यटकांमध्ये निर्माण झाली आहे.

पर्यटकांचा अनुभव हा कोणत्याही पर्यटनस्थळाच्या भवितव्यासाठी अत्यंत महत्त्वाचा मानला जातो. श्रीक्षेत्र महाबळेश्वर येथे आलेले अनेक पर्यटक अव्यवस्था, वाहतूक कोंडी आणि सुविधांच्या अभावामुळे नाराजी व्यक्त करत परत जात असल्याचे चित्र आहे. याचा परिणाम भविष्यातील पर्यटनावर होण्याची शक्यता नाकारता येत नाही. पर्यटन घटल्यास त्याचा थेट परिणाम स्थानिक व्यवसाय, रोजगार आणि अर्थव्यवस्थेवर होणार आहे.

स्थानिक नागरिक आणि व्यापाऱ्यांकडून प्रशासनाकडे कायमस्वरूपी उपाययोजनांची मागणी होत आहे. स्वतंत्र आणि सुसज्ज पार्किंग व्यवस्था, वाहतूक नियोजन, नियमित स्वच्छता मोहीम, सार्वजनिक सुविधा केंद्रे, पर्यटक मार्गदर्शन केंद्र आणि शिस्तबद्ध वाहतूक नियंत्रण व्यवस्था तातडीने उभारण्याची आवश्यकता व्यक्त केली जात आहे.

श्रीक्षेत्र महाबळेश्वर हे केवळ एक पर्यटन स्थळ नसून महाराष्ट्राच्या धार्मिक आणि सांस्कृतिक ओळखीचा महत्त्वाचा भाग आहे. त्यामुळे या स्थळाचा सन्मान आणि प्रतिष्ठा टिकवण्यासाठी प्रशासन, स्थानिक स्वराज्य संस्था आणि संबंधित विभागांनी आता घोषणांपेक्षा प्रत्यक्ष कृतीला प्राधान्य देणे गरजेचे बनले आहे.